“Sociale media: maatschappelijk fenomeen, maar geen geldbron.” Pardon?

Iets wat vaak vergeten wordt: communicatie is ook luisteren, niet alleen praten. Communicatie, dat is ook lezen, niet alleen publiceren. Dus investeer ik op bijna dagelijkse basis een deeltje van m’n tijd in het volgen van talrijke websites en blogs. Zo bracht ik nog eens een bezoekje aan de blog van Peter Desmyttere, een marketeer in hart en nieren. Twee blogberichten trokken m’n aandacht: ‘Facts & figures over social media’ en ‘Amper 15% van de bedrijven uit de financiële sector heeft een website’. Bij beide artikels hadden we echter enkele bedenkingen. Onze reacties bleken uiteindelijk zelfs langer te zijn dan de oorspronkelijke blogartikels. Oeps… Kortom, voldoende stof voor een diepere discussie. In dit artikel herneem ik alvast ‘Facts & figures over social media’. Wisselt u even mee van gedachten? Ik ben benieuwd naar uw mening!

‘Facts & figures over social media’.
In het ‘echt’ Nederlands: Feiten & cijfers over sociale media. In dit artikeltje wordt een ondertussen gekend videofilmpje getoond dat bol staat van duizelingwekkende cijfers en vaststellingen over bedrijven en sociale media, gebaseerd op een recent Amerikaans onderzoek. Maar Dhr. Desmyttere relativeert meteen: “Op het voorbije congres ‘Interact2009′ in Nederland was de rode draad doorheen de presentaties: het sociale web is enerzijds wel een fascinerend maatschappelijk fenomeen, maar ze is nog lang geen geldbron. Wordt vervolgd…” aldus de ervaren marketingadviseur.

Meteen rolde volgende reactie uit m’n toetsenbord:

“Een fascinerend maatschappelijk fenomeen” ?
Die mening, of beter, die formulering, volg ik niet. Totaal niet.

Laat al die etiketten maar stilaan achterwege. Sociale media is al lang geen ‘hype’ meer, ook geen ‘trend’, en zeker niet een ‘maatschappelijk fenomeen’. Hou het eenvoudig. Het betreft een manier van communiceren. Niets meer, niets minder.

Oké, de eerste jaren zal men de telefoon ook wel een fenomeen genoemd hebben. En ja, de eerste mensen die een fax in huis haalden, werden vermoedelijk ‘early adopters’ genoemd (bestond die term toen al wel – vraag ik me nu af ).

Maar het wordt de hoogste tijd dat eenieder stopt met er luchtig en vaak vooringenomen over te praten en te gokken. Het wordt de hoogste tijd dat men beseft welke potentiële waarde in het gebruik van sociale media schuilt. Misschien bestaan Twitter of Facebook binnen enkele jaren niet meer. En dan, dat zal ons worst wezen. Want dergelijke toekomstige veranderingen doen niets af van de intense, interactieve en rechtstreekse vormen van contact die voortaan mogelijk zijn tussen bedrijf en prospect/klant.

Het gaat dus niet over Plaxo, LinkedIn of Twitter. Dat zijn allemaal slechts verpakkingen, toestellen. Wel gaat het over de boodschap, over de dialoog.

“..maar het is nog steeds geen geldbron” ?
Dergelijke zinnen duiden op een overschatting of nog erger, op een onderschatting van sociale media.

Is een bedrijfsfolder meteen een ‘money machine‘? Is een visitekaartje meteen rendabel? Brengt een zakenlunch met een klant meteen geld op? En nu komt de beste: is reclame, adverteren op radio tv of in print (gedrukte media) een geldbron?

Wel waarom zouden sociale media dit dan moeten zijn? Het gaat over communicatie, over een rechtstreekse dialoog tussen u en uw klant. Niets meer, niets minder.

De vraag is dus niet: moet m’n bedrijf in sociale media omdat het me wel of niet geld kan opbrengen. De vraag is wel: wil ik met m’n prospect en klant ‘babbelen’ alvorens m’n concurrent het doet?

Aan eenieder de vrije keuze!

En u? Wat denkt u?
Of om het op z’n ‘Nederlands anno 2009′ te zeggen: “a penny voor uw thoughts!?”

Zijn ’social media’ interessant voor KMO’s?

We plaatsten hier op onze bedrijfsblog al vaker besprekingen en voorbeelden van ’social media’. Wie vorige blogs leest, merkt ook onze passie voor communicatie en onze bekommernis voor de (K)KMO’s op! Wanneer we het nuttig vinden voor onze klanten, nemen we één of meerdere ’social media’ op in onze communicatieplannen. Rechtstreeks of onrechtstreeks, meteen of pas na een tijdje, allen twijfelen ze aan die ene vraag: “Zijn ’social media’ nuttig en/of rendabel voor KMO’s?”

Internet wordt Web 2.0
Iedereen binnen BackBone media werkt toch al minstens 5 tot 10 jaar voor en met (K)KMO’s op het vlak van communicatie en interne organisatie. In die 10 jaar tijd evolueerde het klassieke internet naar web 2.0.
Onder ‘klassiek internet’ verstaan we ‘afzender -> ontvanger’. U plaatste een website, persoon X bezocht die site, punt amen en uit. Eenrichtingsverkeer dus. Met ‘Web 2.0′ bedoelt men het interactieve internet, het internet in twee richtingen. Soms noemt men het ook wel eens: het internet dat reageert, je van antwoord dient. Web 2.0 staat voor dialoog.

‘Social media’ … Wat?
Zijn de klassieke media (TV, radio, kranten,…) dan associaal? Neen. In de Engelstalige verzamelnaam ’social media’ mag u het woord ’social’ niet letterlijk vertalen. Hiermee bedoelen we eigenlijk ‘interactieve’ media, media waarbij men onderling zal communiceren, contact houden. Binnen die media wordt men dus sociaal. ‘Surfer X’ zal op het internet snel in contact komen met andere surfers via het wereldwijde web (2.0). U kijkt vanavond TV, maar kwam u via uw TV (on)rechtstreeks in contact met andere beeldbuiskijkers? Vandaar dus: ’social media’.

‘Social media’ … Hoe? (voorbeelden)
Hoe wordt die ‘dialoog’ gevoerd? Door te e-mailen? Neen, toch niet wanneer u ’social media’ bedoelt. Want die verzamelterm groepeert een groot aantal specifieke toepassingen op & voor het internet en/of mobiele telefonie met als doel het uitwisselen en bespreken van info, en dit in de allerbreedste zin. U kan het zo gek niet bedenken. En iedere dag komen er ’social media’ bij… Ook wij verliezen vaak het overzicht… Pfjoew… Enkele voorbeelden: Flickr, Facebook, Twitter, Netlog, LinkedIn, Plaxo, YouTube (vermoedelijk het bekendste ’social medium’ onder de leken?), MySpace, Skype, Technorati, Google (niet langer enkel en alleen een zoekmachine), Second Life, blogs (Blogger, WordPress,…), Wikipedia, SlideShare,…

Het belang van ’social media’?
a) De ‘macht’ verschuift van de leverancierszijde (verkoper) naar de klantzijde.
Met enkele muisklikken vindt uw prospect/klant vrijwel alles over u en uw producten/diensten. Opgelet, niet alleen de door u op het web gegooide site of blog, neen. Veelal dingen die u niet rechtstreeks onder controle heeft. Er zijn internetfora waar men meningen uitwisselt, blogs waar men meningen spuit, websites waar men recensies kan achterlaten en deze vervolgens via diezelfde of andere sites kan doorsturen naar al hun contacten enzovoort… Of nog erger; hij/zij vindt niets terug op het web…. In elk geval, vandaag geldt meer dan ooit de regel dat je aan het bekomen van een goede naam lange tijd moet zwoegen terwijl je een slechte naam op enkele minuutjes tijd kan krijgen. Wij aan de leveranciers/verkoperszijde zijn niet meer aan zet. Democratie en recht op vrije meningsuiting alom. Buig dat om in uw voordeel! Wees daar waar uw klanten en prospecten zijn! Blijf niet achter! Vat de dialoog aan! En praat mee over uzelf alvorens men over u praat zonder u er bij…

b) ‘Merkbeleving’!
- Zijn daar waar uw klanten zijn, dat heeft ook te maken met wat wij graag ‘merkbeleving’ noemen. Honderden, duurklinkende, vaak Engelstalige termen worden hiervoor gebruikt. ‘Brand activation’, ‘brand awareness’,… Wat een onzin. Zeg gewoon: het merk be-leven. Wat verstaan wij bij BackBone media daaronder? Het ‘wij-gevoel’. Iets waarover men fier of blij is, praat men graag over. Elk lid van de club, communiceert over die club, bij voorkeur richten ze zich tot ‘(nog-)niet-leden’. Want.. “wat een ‘losers’ zijn zij, dat ze nog niet een (bijvoorbeeld) Black&Decker boormachine hebben”. Algemeen kunnen we stellen dat uw tevreden klanten levende reclameborden worden, ze worden uw beste verkopers, ambassadeurs van uw firma. Is dat niet waarover mond-tot-mondreclame gaat? Wel dan…?
- Er is nog een tweede betekenis… Interactiviteit tussen uw bestaande klanten, het merk doen (op)leven. Dynamische dingen zijn meer geliefd dan statische zaakjes. Nieuwe klanten winnen, ja dat kan belangrijk zijn. Maar uw bestaande klanten in de watten leggen, net omdat ze wel eens uw verkopers kunnen worden, daar verliest u vaak (on)bewust heel wat punten!

KKMO en ’social media’
Moet het gezegd, in Amerika lopen ze – althans wat die dingen betreft - vele jaren voor op ons. Wat daar ‘oud nieuws’ is, is hier nog (gloed)nieuw. Maar ook in Europa bestaan er grote verschillen tussen de internationale firma’s, de lokale, grote firma’s en de (K)KMO. In België stellen we vast dat die eerste twee groepen (internationaal & lokaal maar groot) de meest gekende vormen van ’social media’ al benutten. Hetzij privé, hetzij voor en/of op kantoor. Toch moeten we zelfs bij deze groep van ‘gebruikers’ bescheiden en voorzichtig blijven. Recent verschenen weer enkele interessante onderzoeksresultaten waaruit blijkt dat heel wat kaderleden, marketing- en communicatieverantwoordelijken de dingen misschien wel bij naam kennen maar voor de rest niet weten waar de klepel hangt, laat staan hoe de klok te luiden. Anders gezegd: marketing- en communicatieverantwoordelijken weten blijkbaar niet hoe ’social media’ in hun voordeel te gebruiken. Maar de groep die er het ergste aan toe is, is die van de (K)KMO. We schreven het hier op onze bedrijfsblog al eerder: bij de ontwikkeling van het internet naar ‘web 2.0′ zijn de (K)KMO’s aan hun lot overgelaten. De grote bureaus vonden het niet de moeite zich te bekommeren om de markt van de KMO, nochtans de meerderheid in ons Belgenlandje.

Welke ’social media’ voor een KKMO?
Maar moet iedere KKMO zich op die ’social media’ storten? En waarom is dat nuttig?
Een kapper? Neen, tuurlijk niet! Wat kan hij vertellen (laten vertellen door anderen) op die ’social media’? Alhoewel, stel nou even dat hij/zij ook nog een bepaalde lijn van verzorgingsproducten verkoopt en/of op één of andere chique kapperswedstrijd een prijs in de wacht sleept, dan heb je wel een ‘verhaal’ met meerwaarde. Wat met een schoenmaker, een restaurant,…? De ene zal al meer baat hebben bij ’social media’ dan de andere. Afhankelijk van wat hij doet, welk ‘verhaal’ men heeft en wie de klanten zijn. Een striptekenaar? Hmm… Op ‘t eerste zicht niet? Fout! Kijken we maar naar het stripfiguurtje Dilbert. Heel populair en niet zonder reden. Maar het bleef op papier. Ook toen Dilbert op het internet kwam, bleef het eenrichtingsverkeer. Tot wanneer tekenaar Scott Adams en zijn team op het idee kwamen via de site Dilbert interactief te maken en hierdoor de lezers (tot op dat ogenblik passieve ‘klanten’) mee te betrekken in het product. Het principe? Scott plaatst op de site een gekende (reeds verschenen) cartoon maar laat de tekstballonnen leeg in het derde en laatste vakje. De lezer kan zelf invullen wat hij/zij wenst en het plaatsen (‘uploaden’) op de Dilbert website waar andere Dilbert-fans vervolgens stemmen voor hun favoriet.

Mis de boot niet, spring er tijdig op!
Fax, internet, e-mail, pdf,… Elke nieuwigheid werd en wordt doorgaans niet meteen hartelijk ontvangen door de toekomstige gebruikers. En al zeker niet bij de (K)KMO’s. Vaak ontstaan beschermende reacties, want onbekend is onbemind. Bijvoorbeeld: “Ik doe al jaren m’n job op deze manier, waarom zou ik dat moeten veranderen? Alles loopt op wieltjes!” … Telkens kregen die twijfelaars lik op stuk. Zelfs de eerste computers kenden in ‘t begin heel wat meer tegen- dan medestanders. En kijk eens nu…?!
Wees geen Pieter De Crem (\”Bloggen is een gevaarlijk fenomeen!\”) ! Stel vragen, leer die nieuwe media kennen en oordeel dan pas! Zelfs de gemiddelde pastoor en parochie staat vaak verder dan een KKMO op het vlak van internet, e-mail en ja soms ook al nieuwe media. Onvoorstelbaar grappig, niet? Maar minder grappig als we de cijfers van die KKMO binnen enkele jaren zullen analyseren… Ook fundamentalistische (terreur-)bewegingen zijn beter op de hoogte van die nieuwe (social) media! Hoe komt het dat ze vaak razendsnel heel wat volk overal op deze planeet gemobiliseerd kunnen krijgen, denk je? Onze planeet kent op 1 januari 2009 de allereerste Amerikaanse president die verkozen werd door voor z’n communicatie de volledige mix van offline (klassieke) en online (social) media te benutten!! \”Obama 2.0\” …

Samengevat: ’social media’ kan vaak een handig en leuk onderdeel vormen in uw communicatie. Ken uw ’social media’ of neem een kenner onder de arm. Schrijf leuke, snedige boodschappen, verzin creatieve dingen en lanceer ze op die platforms. Ze gaan een eigen leven leiden. Of voer er uw strikt zakelijke communicatie mee, dat kan ook! Interesse (geen angst of vooroordelen), een klein budgetje (kleiner dan eender welke andere vorm van adverteren) en creativiteit + goede ‘copywriting’ zijn de vereisten. Het resultaat? Wie weet…

Nu u!?
… Of bang om te ‘babbelen’ met uw contacten?  …

Tot gauw, op het web 2.0 ! Succes!